Πέμπτη 15 Νοεμβρίου 2012

"Η πρώτη αγάπη"



Το δεύτερο τραγούδι που μόλις άρχισε να ακούγεται στο ραδιόφωνο από την "τρίπλα"!
"Η πρώτη αγάπη", είναι σε μουσική του Χρήστου Νικολόπουλου.


http://www.youtube.com/watch?v=JePXbOpVvRA&feature=g-high-lik

Τρίτη 13 Νοεμβρίου 2012

Υποκειμενικότητα ή αντικειμενικότητα στην Τέχνη;


Μια σκέψη για τα περί υποκειμενικότητας και αντικειμενικότητας της τέχνης.
Η προσωπική μου άποψη είναι ότι δεν υπάρχει υποκειμενικότητα στην τέχνη. Η Τέχνη είναι αμείλικτη. Δεν υπάρχει υποκειμενικότητα στην ποιότητα και την αισθητική. Υπάρχει μόνο: τι κεραίες έχουμε εμείς και πώς τις αφουγκραζόμαστε. Να κάτι ενδιαφέρον:

Ουσπένσκυ αλλά και Γκουρτζίεφ περί Τέχνης:

"Πρ
έπει πρώτα απ’ όλα να θυμόσαστε ότι υπάρχουν δύο είδη τέχνης, το ένα εντελώς διαφορετικό από το άλλο-η υποκειμενική και η αντικειμενική τέχνη. Όλα όσα γνωρίζετε, όλα όσα ονομάζετε τέχνη, είναι υποκειμενική τέχνη, δηλαδή κάτι που δεν το ονομάζω καθόλου τέχνη, διότι τέχνη ονομάζω μόνον την αντικειμενική.

Είναι δύσκολο να ορίσω τι ονομάζω αντικειμενική τέχνη, πρώτα απ’ όλα επειδή αποδίδετε στην υποκειμενική τέχνη χαρακτηριστικά της αντικειμενικής και ύστερα, αν τύχει να βρεθείτε μπροστά σε έργα αντικειμενικής τέχνης, τα παίρνετε στο ίδιο επίπεδο όπως και τα έργα υποκειμενικής τέχνης.
Θα προσπαθήσω να γίνω σαφής. Λέτε – ο καλλιτέχνης δημιουργεί. Εγώ το λέω αυτό μόνο σε σχέση με την αντικειμενική τέχνη. Σε σχέση με την υποκειμενική τέχνη λέω ότι «δημιουργείται». Εσείς δεν τα ξεχωρίζετε αυτά, αλλά εδώ ακριβώς βρίσκεται όλη η διαφορά. Ύστερα αποδίδετε στην υποκειμενική τέχνη μια αμετάβλητη δράση, δηλαδή περιμένετε ότι τα έργα της υποκειμενικής τέχνης θα έχουν την ίδια επίδραση σε όλους. Σκεπτόμαστε π.χ. ότι ένα πένθιμο εμβατήριο θα πρέπει να προκαλέσει σε όλους θλιβερές και ιεροπρεπείς σκέψεις και ότι κάθε χορευτική μουσική θα
προκαλέσει χαρούμενες σκέψεις. Αλλά δεν είναι έτσι. Τα πάντα είναι θέμα συνειρμών. Αν μια μέρα που μου συμβαίνει κάτι πολύ δυσάρεστο ακούσω κάποιο ζωηρό σκοπό για πρώτη φορά, αυτός ο σκοπός θα ξυπνάει μέσα μου θλιβερές και καταθλιπτικές σκέψεις σε όλη μου τη ζωή. Κι αν μια μέρα που είμαι ιδιαίτερα χαρούμενος ακούσω ένα θλιμμένο σκοπό, αυτός ο σκοπός πάντα θα ξυπνάει μέσα μου χαρούμενες σκέψεις . Αυτό ισχύει για τα πάντα.
Η διαφορά ανάμεσα στην αντικειμενική και στην υποκειμενική τέχνη είναι ότι στην αντικειμενική τέχνη ο καλλιτέχνης πραγματικά «δημιουργεί», δηλαδή κάνει αυτό που έχει σκοπό να κάνει, εμφυσά στο έργο του όλες τις ιδέες και όλα τα αισθήματα που θέλει να τους εμφυσήσει. Και η επίδραση αυτού του έργου στους ανθρώπους είναι απόλυτα καθορισμένη. Φυσικά, ο καθένας θα δεχθεί, ανάλογα με το επίπεδό του, τις ίδιες ιδέες και τα ίδια αισθήματα που ήθελε να τους μεταβιβάσει ο καλλιτέχνης. Δεν μπορεί να υπάρχει τίποτα συμπτωματικό είτε στη δημιουργία είτε στις εντυπώσεις της αντικειμενικής τέχνης.
Στην υποκειμενική τέχνη όλα είναι συμπτωματικά. Ο καλλιτέχνης, όπως είπα ήδη, δε δημιουργεί. Το έργο του «δημιουργείται».Αυτό σημαίνει ότι κατέχεται από ιδέες, σκέψεις, διαθέσεις, που ο ίδιος δεν κατανοεί που δεν μπορεί καθόλου να τις ελέγξει. Τον κυβερνούν και εκφράζονται με τη μια ή την άλλη μορφή. Και αφού πάρουν συμπτωματικά τη μια ή την άλλη μορφή, αυτή η μορφή, το ίδιο συμπτωματικά, επηρεάζει τον άνθρωπο με αυτόν ή τον άλλον τρόπο. Ανάλογα με τη διάθεσή του,τα γούστα του, τις συνήθειές του, τη φύση της ύπνωσης που μέσα σε αυτήν ζει και τα παρόμοια. Δεν υπάρχει τίποτα το μόνιμο σε αυτήν, τίποτα το καθορισμένο. Στην αντικειμενική τέχνη δεν υπάρχει τίποτα το ακαθόριστο.
-«Δε θα εξαφανιζόταν η τέχνη αν γινόταν καθορισμένη, έτσι όπως λέτε;» ρώτησε κάποιος από μας. «Κι εκείνο που ξεχωρίζει την τέχνη από την επιστήμη, δεν είναι μια κάποια ακαθοριστία και κάποια ρευστότητα; Αν φύγει αυτή η ακαθοριστία, αν αφαιρέσετε το γεγονός ότι ο ίδιος ο καλλιτέχνης δεν ξέρει τι θα φτιάξει ή τι εντύπωση θα κάνει το έργο του στους ανθρώπους, τότε θα είναι ένα «βιβλίο» και όχι τέχνη».
«Δεν ξέρω τι λες», είπε ο Γκιουρτζίεφ. «Έχουμε διαφορετικά κριτήρια. Εγώ μετράω την αξία της τέχνης από τη συνειδητότητά της κι εσύ τη μετράς από την ασυνειδητότητά της Δεν μπορούμε να συνεννοηθούμε. Ένα αντικειμενικό έργο θα έπρεπε να είναι ένα «βιβλίο» όπως λες. Η μόνη διαφορά είναι ότι ο καλλιτέχνης μεταβιβάζει τις ιδέες του όχι άμεσα, με λόγια ή σημεία ή ιερογλυφικά, αλλά με ορισμένα συναισθήματα που τα προκαλεί συνειδητά και με τακτικό τρόπο, γνωρίζοντας τι κάνει και γιατί το κάνει.

«Έχουν διασωθεί θρύλοι», είπε κάποιος από τους παρόντες, «για αγάλματα θεών σε αρχαίους Ελληνικούς ναούς, π.χ. το άγαλμα του Διός στην Ολυμπία, που προκαλούσαν πάντα και σε όλους, μια καθορισμένη και ταυτόσημη εντύπωση».
«Αυτό είναι αλήθεια», είπε ο Γ. «Και μόνον το ότι υπάρχουν τέτοιες ιστορίες δείχνει ότι οι άνθρωποι καταλαβαίνουν πως η διαφορά ανάμεσα στην πραγματική και στην ψεύτικη τέχνη βρισκόταν ακριβώς σε αυτό, δηλαδή σε μια μόνιμη ή διαφορετικά, σε μια συμπτωματική εντύπωση»...
... Η μηχανική ανθρωπότητα δεν μπορεί να έχει άλλη τέχνη από την υποκειμενική. Η αντικειμενική τέχνη απαιτεί, τουλάχιστον αναλαμπές, αντικειμενικής συνειδητότητας. Για να καταλάβει κανείς σωστά αυτές τις αναλαμπές και να τις χρησιμοποιήσει σωστά, χρειάζεται μεγάλη εσωτερική ενότητα και μεγάλος αυτοέλεγχος."

Παρασκευή 2 Νοεμβρίου 2012

Είμαι ο ζητιάνος του εαυτού μου.

            Λοιπόν...Μια άλλη πραγματικότητα. 
      Και ώ τι χαρά και περηφάνεια να έχεις γονείς μοναδικούς, χαρισματικούς, που ο κόσμος τους λατρεύει. Κι εσύ βέβαια όπου για άπειρα χρόνια δεν γνωρίζεις καν αυτή τους την ξεχωριστή προσωπικότητα. Κοινώς, όταν είσαι παιδί, χέστηκες αν ο γονιός σου είναι διάσημος. (Η αλήθεια είναι ότι ποτέ δεν ενδιαφέρεσαι γι' αυτήν τους την πλευρά, γιατί εσύ απλά τους λατρεύεις ότι κι αν είναι).
        Και δυστυχώς, έρχεται μια στιγμή που "φεύγουν" από κοντά ΣΟΥ κι εσύ μέσα στο κοινό πένθος όλων των ανθρώπων, πρέπει να ταξινομήσεις και να "ξαναγεννήσεις" το έργο τους. Ιδιαίτερα όταν αυτό ήταν και επιθυμία τους.
         Και εδώ έρχεται η φοβερή πραγματικότητα. Έρχεται η ώρα που μαζεύεις το υλικό για να φτιάξεις ένα αρχείο σε πρώτο στάδιο.
         Και ξαφνικά, έρχεσαι αντιμέτωπος με ανθρώπους, φίλους του γονιού σου κατά κανόνα (υπόψη όχι όλους ευτυχώς!) που δεν έρχεται ο ίδιος να σου πει: "ξέρεις, είχε αφήσει και εδώ κάποια πράγματα. Πάρτα να τα βάλεις στο αρχείο". Και δεν μιλάω για τα ίδια. Ένα αντίγραφο. Μια φωτοτυπία. Όχι. Πρέπει να τα ζητήσεις εσύ και να φας ένα "ΟΧΙ" στη μάπα ύπουλο και παράξενο. "Ξέρεις, δεν νομίζω να έχω κάτι..., μπά, του τα είχα δώσει όλα, κλπ".
          Κι εσύ, επειδή μπορεί να έρθει κάποια στιγμή να χρειαστείς αυτά που ΞΕΡΕΙΣ ότι έχει ο άλλος και σου τα αρνείται, - για μια βιογραφία πχ-  λες σε κάποιον τρίτο να τα ζητήσει. Έναν λίγο πιο...πειστικό. 
Και Ω ΤΟΥ ΘΑΥΜΑΤΟΣ θυμούνται ότι τα έχουν! Η θύμηση επανέρχεται γερή δυνατή και βέβαια αποτελεσματική.
Και σας ρωτάω: Οποία η θέσις μου;...

Κυριακή 14 Οκτωβρίου 2012

Χυτήριο#3 - Μια ανάμνηση.

        Το "Χυτήριο" μου θύμισε μια ιστορία. Πάσχα στο Λονδίνο, αρκετά μικρή, πάμε με τον πατέρα μου για Ανάσταση σε μία ορθόδοξη εκκλησία.
 Παρένθεση: Και ο πατέρας μου αλλά και η μητέρα μου, προερχόμενοι από δύο πολύ θρησκευόμενες οικογένειες. Και εκείνος και η μητέρα μου, κύρηξαν την επανάστασή τους στο θρησκευτικό στάτους τοων οικογενειών τους. Εγώ, ξέφυγα. Βλέπετε η αγάπη που έχει το εγγόνι στους παππούδες και στις γιαγιάδες στις πολυ παιδικές ηλικίες, παίζει καθοριστικό ρόλο.
Και ο πατέρας μου, αλλά και η μητέρα μου, θρυλικούς καυγάδες με τις οικογένειές τους σε φιλοσοφικά και θρησκευτικά θέματα. Όχι πάντα βέβαια.
        Εγώ, ξέφυγα.
Θα σας πω ότι μικρή, εκτός από το παραδοσιακό φυλαχτό που μου είχαν καρφιτσωμένο στο εσωτερικό του μπλουζακίου μου, κυκλοφορούσα και με κονκάρδα του Αγ. Σπυρίδωνα. Αυτό, αρκετά πριν βάλω τις κονκάρδες των scorpions, motley crue, motorhead κλπ.
Κλείνει η παρένθεση με τα βοηθητικά στοιχεία.
        Πάμε λοιπόν στην εκκλησία. Ο πατέρας μου είχε αγοράσει κι εκείνος μια κονκάρδα εκείνη την ημέρα μαζί μ' εμένα που άρχιζα να μαζεύω τις συγκροτηματοκονκάρδες αρειμανίως. Εκείνος, αγόρασε μια άσπρη που με κόκκινα γράμματα έγραφε:" God is atheist".
Εγώ, να χοροπηδάω από τα νεύρα μου. Μα τι ήθελες και την αγόρασες αυτήν την κονκάρδα;;" του έλεγα. Μου έλεγε ότι ήθελε να δει τις αντιδράσεις των υπολοίπων -Κυπρίων κυρίως- στην εκκλησία. Εγώ, κατακόκκινη από νεύρα και ντροπή. Μουρμούραγα σε όλη τη διάρκεια. Τελειώνει η λειτουργία, γίνεται η Ανάσταση -παρεπιπτόντως, μην σας έρθει ποτέ η φαεινή για Ανάσταση στο Λονδίνο. Δεν καταλαβαίνεις τίποτα. Εγώ: "Και τι κατάλαβες τώρα;; Που μπήκαμε μέσα και μας κοιτούσαν όλοι;; Που τόνα;; Που τ' άλλο;;" το εγγόνι μάχιμο. Κι αφού χιλιοσυζητήσαμε, καταλήξαμε στο εξής συμπέρασμα: Μπορείς να πιστεύεις ότι θέλεις και όπου θέλεις. Όμως, αυτό το δικαίωμά σου, γεννά μία βασική υποχρέωση. Αυτομάτως σέβεσαι αυτό που ο άλλος πιστεύει ή νοιώθει, ειδικά όταν εισέρχεσαι σε χώρο που αφορά την δική του θρησκεία. Όπου κι αν είναι αυτός ο χώρος, όποια κι αν είναι αυτή η θρησκεία, φιλοσοφία, ιδεολογία. Όταν θέλεις να καταλάβεις ή να μελετήσεις την πνευματικότητα του άλλου, είσαι ΕΝΤΕΛΩΣ υποχρεωμένος να την σεβαστείς. Αυτά, λόγια του πατέρα μου. Όχι μόνο για να ηρεμήσει εμένα που είχα πάθει μια μικρή παράκρουση και γιατί ήμουν παιδί και όφειλε να μου εξηγήσει, αλλά και για τον ίδιο. Και πράγματι, πάντα έτσι έπραττε, πάντα έτσι έπραττα. Και αυτό, είναι θεμέλια λίθος της αλληλοκατανόησης των λαών και των ανθρώπων.

Σάββατο 13 Οκτωβρίου 2012

Χυτήριο #2. Η δύναμη της εικόνας


Εχθές έξω από το "Χυτήριο" υπήρχαν και μερικές πολύ ανθρώπινες ως και χαριτωμένες στιγμές που δείχνουν ότι είμαστε όλοι άνθρωποι και ωραία θα ήταν αν όλοι δικοί μας είμασταν. Κάποιοι πιτσιρικάδες των ΜΑΤ -γιατί για πιτσιρικάδες πρόκειται και όταν το σκέφτομαι μου ανεβαίνει το αίμα στο κεφάλι...- χάζευαν έναν ηθοποιό που έπαιζε στο LAPD, τον Γιώργο Χρυσοστόμου -υποδύονταν έναν wild αστυνομικό στην
σειρά αυτή- ο οποίος στεκόταν μπροστά τους σοβαρότατος και αυτά, τα ΜΑΤάκια, είχαν ψαρώσει τελείως. Μίλαγαν μεταξύ τους κοιτάζοντάς τον και η σκηνή είχε ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ένας ηθοποιός μ' ένα πρόσωπο αναγνωρίσιμο που έπαιζε σαν ρόλο την δική τους ζωή. Κι εκείνοι μπροστά του, ο ρόλος του, ζωή τους. Αλλά βλέπετε, η εικόνα έχει τεράστια δύναμη. Και η εικόνα του προσώπου του ηθοποιού "ακινητοποιούσε" βλέμμα και σώμα των νεαρών ΜΑΤατζήδων.
Και θέλω να σταθώ εκεί. Αυτήν την εικόνα τους έπρεπε εχθές να την χρησιμοποιήσουν οι ηθοποιοί και οι καλλιτέχνες γενικότερα. Την αναγνωρισιμότητα του προσώπου τους έπρεπε να την διαθέσουν στην προστασία του χώρου που υπηρετούν. Στο ελεύθερο θέατρο. Στην ελεύθερη Τέχνη. Γι' αυτό συνεχίζω να λέω, για την τραγική η απουσία των καλλιτεχνών εχθές στο "Χυτήριο". Η δύναμή της παρουσία τους εκεί, θα μπορούσε να ξεπεράσει την φασαρία που δημιουργεί ο κάθε τραμπούκος, ήταν απούσα. Τραγικά. Ψυχή τε και σώματι.

Χυτήριο. Πού είσασταν Έλληνες του Αισχύλου και του Αριστοφάνη;

         Για άλλη μια φορά ο Πολιτισμός έχασε από τους  δικούς του ανθρώπους. Σήμερα στο Χυτήριο. Όχι όσοι θα έπρεπε να είναι. Ούτε για πλάκα. Και το χειρότερο; Όχι όσοι εκπρόσωποι του Πολιτισμού θα έπρεπε να είναι. Όχι ούτε για πλάκα. Με το μικροσκόπιο τους έψαχνες. Θα το ξαναπώ ότι δεν μου αρέσει καθόλου το θέμα της θεατρικής παράστασης που ανεβαίνει στο θέατρο αυτό εκ πρώτης και χωρίς να έχω ακριβή γνώση (για να μπω σε μια πρώτη, πιο αυθόρμητα άμεση αντίδραση).
      ΟΜΩΣ.
      Βρίσκω ΑΠΑΡΑΔΕΚΤΟ την όποια φίμωση της έκφρασης της Τέχνης. Είναι φασιστική, χυδαία, φτηνή και λιγουλιάρικη. Η Τέχνη δεν εξιστορεί. Ερμηνεύει εκδοχές και πτυχές, ακόμα και τις πιο κρυφές, του νου και της ψυχής. Πτυχές, που αν δεν έρθουν στο φως, μένουν μέσα βαθειά, βαλτώνουν και μεταλλάσσονται σε αποκρουστικές ψυχοοντότητες. Δεν λυτρώνονται ποτέ και δεν πάμε πουθενά χωρίς την λύτρωσή τους.
       Μαζευτήκαμε εκεί κάποιοι άνθρωποι. Οι από δω, προστατεύοντας την ελευθερία του λόγου και οι από 'κει, προστατεύοντας τα θεία. Τουλάχιστον αυτό νομίζαμε όλοι.   
       Άρχισε ένας σαχλός συνθηματικός διάλογος των από 'δω και των από 'κει. Οι από 'κει, να τραγουδάνε τον εθνικό ύμνο (γνώμη μου είναι ότι και οι από 'δω θα έπρεπε να τον τραγουδάνε για να δείξουν ακριβώς ότι όλοι βρισκόμαστε στην ίδια πατρίδα) και οι από 'δω άρχισαν να ανατριχιάζουν στο άκουσμα του ύμνου ή κάποιοι άρχισαν να γελάνε με τους από 'κει χλευάζοντάς τους και φωνάζοντας: "Ψωμί, παιδεία ελευθερία, η χούντα δεν σταμάτησε το '73". Καμμιά 20αριά φωνές. Όχι πολύ δυνατές, πλην ολίγων.
       Αν πρέπει να πω πραγματικά τι συνέβαινε εκεί μέσα από το δικό μου πρισματοσκόπιο, θα έλεγα ότι όσοι μαζεύτηκαν να υπερασπιστούν την ελευθερία του λόγου, κάτι άκρως και επιτακτικώς αναγκαίο, καπελώνονταν- ή και ηθελημένα κάποιοι- από πολιτικά συνθήματα φαινομενικά σχετικά, ουσιαστικά άσχετα.
        Ο Πολιτισμός δεν έχει καμμία ανάγκη την πολιτική συνθηματολογία. Αποτελεί από μόνος του μια ιερή ενότητα μακρυά από οποιαδήποτε πολιτική σκοπιμότητα. Εκείνος εκφράζει την Πολιτική και όχι η Πολιτική εκείνον.
       Με τους από 'κει δεν θα ασχοληθώ ιδιαιτέρως. Πάντα υπήρχε φανατισμός στους θρησκευτικούς κόλπους και πάντα θα υπάρχει. Όμως, απουσία στην υπεράσπιση του Πολιτισμού, ειδικά από τους ίδιους τους ανθρώπους του, δεν ανέχεται.
     Πού ήταν όλοι οι ηθοποιοί, οι σκηνοθέτες, οι θεατράνθρωποι, οι εικαστικοί, οι μουσικοί, οι χορευτές; Οι καλλιτέχνες με την ευαίσθητη ψυχή και με την απύθμενη έκφραση;
     Δεν ξέρω. Αλήθεια ΔΕΝ γνωρίζω. Δεν μπορούσαν; Τους φάνηκε ανούσιος ο λόγος μιας τέτοιας υπεράσπισης; Φοβήθηκαν; Βαρέθηκαν; Δεν ήξεραν καν τι γίνεται; Δεν ξέρω. Βρεθήκαμε εκεί με τον Φοίβο Δεληβοριά και γυρνώντας γύρω-γύρω τα κεφάλια μας, ψάχναμε. Έλεγε ο Φοίβος: "Έπρεπε να κλείσουν όλα τα θέατρα σήμερα και να έρθουν όλοι εδώ. Ειδικά με τα όσα συνέβησαν εχθές."
      Φτάσαμε στο σημείο, έξω από ένα θέατρο, να ακούγονται τα χειρότερα υβρεολογήματα από ανθρώπους δήθεν υπερασπιστές της θρησκείας -αστείο από τους συγκεκριμένους υπερασπιστές- και φτάσαμε στο σημείο να μπουκάρουν βουλευτές με το έτσι θέλω στις κλούβες "ελευθερώνοντας" του δικούς τους επιθετικούς συλληφθέντες, χωρίς να κουνηθεί αστυνομικός από την θέση του.
     Πλην λοιπών ελαχίστων εξαιρέσεων, που είσασταν άνθρωποι του Πολιτισμού; Πού είστε και τον αφήνετε βορά στα δόντια των απαίδευτων και υβριστών του;
     Πού είσασταν Έλληνες του Αισχύλου και του Αριστοφάνη;
        Πού;



Παρασκευή 28 Σεπτεμβρίου 2012

O Μανώλο, εγώ και η κλασσική μουσική!

        Με τον Μανώλο (τον μπαμπά μου δηλαδή), είχαμε πολλές "μουσικές διαφωνίες" μέσα στα χρόνια. Αυτός Θεοδωράκη, Χατζιδάκι και Καζαντζίδη, εγώ και τους δικούς μας, αλλά ήμουν από πολύ μικρή μοτσαρτομάνιακ, μπετοβενομανής, "μου άρεσε" τρομερά ο Μπραμς και ήμουν, όπως έλεγε και ο ίδιος, Καλλολόγος, δηλαδή μέχρι κοκκάλου φαν της Κάλλας. Δώστου να λέει εκείνος, δώστου να λέω εγώ, έσπρωχνε ο ένας, έσπρωχνε ο άλλος. 
         Ευτυχώς! Γιατί το μουσικό big bang που έγινε μέσα μας -και στους δύο- ήταν που μας έκανε να τρέχουμε μαζί από τον Θεοδωράκη στον Μπραμς και από τον Καζαντζίδη στην Κάλλας. Eίχε πολύ πλάκα και εξαιρετικό ενδιαφέρον.
        Μία λοιπόν από τις πρώτες "πύρρειες νίκες" μου σε σχέση με τους κλασσικούς μουσουργούς, ήταν όταν πήγε για πρώτη φορά ταξίδι στο Ισραήλ και μου ζήτησε να του γράψω μερικά cd για να ακούει στο ταξίδι του και εκεί. Έκανα μια επιλογή από τα πιο αγαπημένα μου. Δεν θα το ξεχάσω. με πήρε τηλέφωνο από την Ιερουσαλήμ και μου λέει με έναν βαθύ θαυμασμό: "Τι ήταν αυτή η Κάλλας;!... Η ακρόπολη με τις Καρυάτιδες και όλη η αρχαία τραγωδία μαζί!"
          Αυτό ήταν. Πήγαινε και αγόραζε το ένα cd μετά το άλλο! Εμένα η χαρά και η ικανοποίησή μου δεν λέγονταν! Κι ήμουν ακόμα πιο πολύ χαρούμενη, γιατί ο άτιμος είχε έναν τρόπο να πιάνει κατευθείαν τον πυρήνα της δημιουργίας και το μετέτρεπε σ' έναν εκπληκτικό νέο κόσμο και για μένα που δεν μου μάθαινε κανείς και κανένα ωδείο!
          Μια μέρα με πήρε όμως συγκλονισμένος. Και εννοώ πολύ συγκλονισμένος. Σχεδόν δεν μπορούσε να μιλήσει. Μου λέει: "Αυτό είναι! Αυτός είναι!" 
Και μου βάζει από το ακουστικό του τηλεφώνου ν' ακούσω ένα έργο του Τσαϊκόφσκι που του είχε φέρει τα μέσα έξω... "Marche Slave"...    
         Αυτό θέλω κι εγώ να μοιραστώ εδώ μαζί σας... Το έργο αυτό, που τόσο τον συγκλόνισε και που μας ένωσε τόσο πολύ...
       Γιατί δεν είμαστε στον κόσμο αυτό μόνο γονείς και παιδιά,
      αλλά και ενωμένες ψυχές...
 

28 Σεπτεμβρίου... Happy Birthday dad...

        Κάποια φορά, έτυχε να είναι στην Αθήνα την ημέρα των γενεθλίων του. 
   Σχετικά σπάνιο πράγμα. Του είπα λοιπόν αδιάφορα να μην πάει πουθενά εκείνη την ημέρα, να έρθει στο σπίτι να φάμε, μιας και θα ήταν τα γενέθλιά του. Δεν έδωσα έμφαση όμως, για να μην υποψιαστεί. 
       Είχα καλέσει όλα του τ' αδέλφια, ζούσε ακόμα κι ο Μηνάκος ο μικρός του αδελφός, τ' ανήψια, τα εγγόνια των αδερφιών του. Χαμός. Είμαστε μεγάλο σόϊ. Δεν ήξερε τίποτα. Είχαν μαζευτεί όλοι σπίτι με κλειστά τα φώτα. 
Του είχα δώσει ραντεβού κάπου πιο πέρα από το σπίτι, γιατί συνήθως ερχόταν απροειδοποίητα και δεν μπορούσα να τον ελέγξω μην έρθει ξαφνικά σπίτι. Πήγα λοιπόν, τον πήρα από το ραντεβού, μη δίνοντας καμμία σημασία στ' ότι γιόρταζε. Κοινώς σφύριζα αδιάφορα.
      Φτάσαμε στο σπίτι, ψιλοσκοτάδι και ησυχία. Με το που μπαίνει στο σαλόνι, έγινε ένας χαμός! Σαμπάνιες, γέλια, φωνές, τραγούδια, παιδιά, στολισμοί, φαγητά! Της μουρλής έγινε. Έμεινε άφωνος! Χάρηκε, κοκκίνησε από συστολή, έλεγε συνέχεια: "βρε παιδιά, μα βρε παιδιά μου τη φέρατε" γελούσαν και τα μουστάκια του! 
Ήταν αξέχαστη μέρα εκείνη!...